Świat Wiadomości

Czy monarchia wielkiej brytanii podda swą władzę nad Nową Zelandią?

Szóstego lutego na Aotearorze – kraju przez kolonistów nazwanego Nową Zelandią – Te Pāti Māori, Maorska Partia broniąca interesów natywnej mniejszości Māori wezwała do rozwodu z brytyjską rodziną królewską. Jedna z liderek partii Debbie Ngarewa-Packer ogłosiła wypuszczenie petycji dotyczącej usunięcia monarchów jako głowy państwa oraz nowe ‘małżeństwo’ pomiędzy rodzimymi obywatelami i tangata tiriti, czy inaczej obywatelami Nowej Zelandii, jako prawo wynikające z porozumienia, Tiriti o Waitangi.

Porozumienie Waitangi, którego podpisanie jest upamiętniane właśnie szóstego lutego, zostało uchwalone między kapitanem marynarki Williamem Hobsonem działającym jako konsul brytyjskim, a Maorskim rangatira, wodzem z Północnych Wysp Aoteory. Mówi ono o ustanowieniu brytyjskiego gubernatora Nowej Zelandii, określeniu własności Maorysów nad ich ziemiami i inne nieruchomościami oraz nadaniu Maorysom praw poddanych brytyjskich. Traktat ten, jego historia, interpretacja, jak i obchodzenie podpisania jako święta narodowego jest źródłem wielu kontrowersji, i było to również tematem wielu dyskusji w tym roku, tak wśród polityków podczas wirtualnej transmisji z ten okazji, jak i wśród obywateli. Podczas transmisji można było usłyszeć lidera Narodowej Partii mówiącego o tym, jak traktat był “niedoskonałym, ambitnym i ostatecznie inspirującym dokumentem”. Jacinda Ardern, premierka kraju i liderka Partii Pracy w swoim segmencie nie poruszyła tego tematu, skrzętnie wymijając postawienie jej przez media po którejkolwiek stronie konfliktu interesów kolonizatorów z interesami historycznych kultywatorów tych ziem. Ngarewa-Packer stanowczo powiedziała, że “czas, aby tangata whenua, natywni przejęli pełną opiekę nad traktatem”.

Partia, którą Debbie Ngarewa-Packer reprezentuje wielokrotnie podkreślała, unaoczniała i nagłaśniała niesprawiedliwości, jakie skolonizowana, natywna mniejszość musi znosić, mimo ustaleń traktatu oraz innych dokumentów państwowych. Wiele jest pytań, jakie padają dotyczące niezależności Nowej Zelandii, jak i wiele wniosków, pomysłów i rozwiązań wychodzi od polityków, żadne jednak nie zadowalają dużej części natywnego elektoratu, który w rosnącej liczbie nie głosuje w wyborach w ogóle. Petycja wołająca o konstytucyjną zmianę z monarchii na republikę to świetna inicjatywa. Odezwa dołączona do petycji jest równie pokrzepiająca: “Ta nacja może działać tylko, gdy prawa Māori do samozarządzania, samostanowienia i samorządności na wszystkich naszych terytoriach”. Kończy stwierdzeniem: “Jest tu nowe pokolenie Tangata Whenua, natywnych mieszkańców i Tangata Tiriti, ludzi porozumienia, którzy zdają sobie sprawę z tego, że bycie zmuszanym do pracy w tym systemie nie sprzyja walce o mana motuhake, specjalne moce. Czas, aby rozbroić ten system, byśmy mogli zbudować nowy, który będzie działał dla wszystkich.”

Subscribe
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments